ANKARA – Türkiye’de gözlük çerçevesi ithalatına yönelik korumacı politikalar, Mayıs 2026’da yapılan teknik düzenlemelerle yeniden sektör gündeminin merkezine oturdu. Uzmanlara göre 1 Mayıs 2026 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı, doğrudan gözlük sektörüne özel hazırlanmış bir düzenleme olmasa da, yıllardır süren yüksek vergi ve sıkı denetim politikalarının kalıcılığına ilişkin önemli bir işaret olarak görülüyor.

2014’TE BAŞLAYAN KORUMA HATTI

Gözlük çerçevelerine yönelik koruma önlemleri Türkiye’de yeni değil. Sürecin en önemli dönüm noktalarından biri, 19 Şubat 2014 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan “İthalatta Korunma Önlemlerine İlişkin Tebliğ (2014/1)” oldu.

Söz konusu düzenleme ile:

• GTİP 9003.11.00.00.00 kapsamındaki plastik gözlük çerçevelerine,
• belirli fiyat seviyesinin altındaki ithalatlarda,
• adet başına ek mali yükümlülük uygulanması kararlaştırıldı.

Düzenleme özellikle düşük maliyetli ithalatı sınırlandırmayı ve yerli üreticiyi korumayı amaçlıyordu. CIF değeri 35 doların altında olan ürünlere ek mali yükümlülük getirilmesi, sektör tarafından o dönemde “ilk ciddi koruma duvarı” olarak yorumlandı.

Uzmanlara göre bugün yaşanan gelişmeleri anlamak için 2014’te başlayan bu süreci doğru okumak gerekiyor.

KORUMA ÖNLEMİNDEN İGV REJİMİNE

Sektör uzmanlarının dikkat çektiği en önemli noktalardan biri ise yıllar içinde değişen sistemin yapısı.

2014 dönemindeki uygulamalar daha çok:

• korunma önlemi,
• ek mali yükümlülük,
• düşük bedelli ithalatın sınırlandırılması

üzerine kuruluydu.

Sonraki yıllarda ise sistem:

• İlave Gümrük Vergisi (İGV),
• gözetim uygulamaları,
• referans kıymet kontrolleri,
• ithalat denetimleri

ile daha geniş bir yapıya dönüştü.

Bugün gelinen noktada optik sektöründeki ithalat süreci yalnızca ürün getirmekten ibaret görülmüyor. İthalatçılar artık:

• maliyet baskısı,
• yüksek vergi yükü,
• kıymet incelemeleri,
• teknik belge süreçleri

ile birlikte çok daha karmaşık bir yapıyla karşı karşıya kalıyor.

MAYIS 2026 KARARI NEDEN ÖNEMLİ?

1 Mayıs 2026’da yayımlanan 11274 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı doğrudan gözlük çerçevelerine özel hükümler içermiyor. Ancak dış ticaret çevreleri kararın farklı bir açıdan önem taşıdığı görüşünde.

Kararla birlikte İGV sisteminin yürürlük maddelerinde yapılan teknik düzenleme, mevcut vergi rejiminin devamlılığına ilişkin tartışmaları büyük ölçüde sona erdirmiş durumda.

Sektör temsilcileri özellikle yılın ilk aylarında:

• bazı geçiş süreçleri,
• uygulama yorumları,
• teknik istisnalar

konusunda beklenti içindeydi.

Mayıs ayında gelen düzenleme ise devletin mevcut ithalat politikasını geri çekmek yerine sürdürme eğiliminde olduğu şeklinde yorumlanıyor.

GÖZETİM UYGULAMALARI SEKTÖRÜN GÜNDEMİNDE

Optik sektöründe bugün en çok konuşulan başlıklardan biri de gözetim uygulamaları.

Özellikle düşük bedelli ithalatlarda:

• ürün kıymetinin sorgulanması,
• ek belge talebi,
• detaylı inceleme süreçleri

ithalatçıların maliyetlerini artırabiliyor.

Sektör kaynakları, geçmiş yıllarda başlatılan gözetim uygulamalarının bugün daha görünür hale geldiğini belirtiyor.

Bazı ithalatçılar:

• operasyon sürelerinin uzadığını,
• maliyet hesaplarının zorlaştığını,
• düşük fiyatlı ürün ithalatının eskiye göre çok daha riskli hale geldiğini ifade ediyor.

“VERGİ DUVARI KALICI HALE GELİYOR” 

Sektör temsilcileri arasında en yaygın değerlendirmelerden biri, Türkiye’nin optik sektöründe uzun vadeli korumacı politika izlediği yönünde.

Özellikle:

• yerli üretimin desteklenmesi,
• düşük fiyatlı ithalatın sınırlandırılması,
• kayıt dışılığın azaltılması,
• kalite kontrolünün artırılması

gibi hedeflerin devlet politikalarında ağırlığını koruduğu belirtiliyor.

Bu nedenle Mayıs 2026’daki teknik düzenlemeler, birçok sektör temsilcisi tarafından “yeni bir vergi getiren karar”dan çok, mevcut koruma sisteminin devam edeceğinin teyidi olarak okunuyor.

İTHALATÇIYI NASIL BİR DÖNEM BEKLİYOR?

Uzmanlara göre önümüzdeki dönemde:

• yüksek maliyet baskısı,
• sıkı kıymet kontrolleri,
• daha dikkatli beyan süreçleri,
• teknik mevzuata uyum zorunluluğu

ithalat operasyonlarının temel gündemi olmaya devam edecek.

Özellikle Uzak Doğu merkezli düşük maliyetli ürünlerde:

• toplam maliyet yükünün ciddi seviyelere ulaşabildiği,
• bazı ürün gruplarında vergi yükünün sektör tarafından “çok ağır” bulunduğu

ifade ediliyor.

Sektör kaynakları ayrıca, mevcut yapının yerli üretim yatırımlarını teşvik edebileceğini ancak küçük ve orta ölçekli ithalatçıların süreçten daha fazla etkilenebileceğini belirtiyor.

2014’TE BAŞLAYAN SÜREÇTE YENİ EŞİK

Her ne kadar 11274 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı doğrudan gözlük çerçevelerine özel bir düzenleme olmasa da, sektörün genel algısı net:

Türkiye’nin 2014 yılında başlayan korumacı optik ithalat politikası Mayıs 2026 itibarıyla geri adım atmıyor.

Tam tersine;

• İlave Gümrük Vergisi,
• gözetim uygulamaları,
• kıymet denetimleri

gibi mekanizmalarla mevcut sistemin daha kalıcı hale geldiği düşünülüyor. Sektör temsilcileri şimdi şu sorunun cevabını arıyor:

Editörün Notu: Bu haber; 19 Şubat 2014 tarihli İthalatta Korunma Önlemlerine İlişkin Tebliğ (2014/1), 1 Mayıs 2026 tarihli 11274 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ve sektör kaynaklarının değerlendirmeleri baz alınarak hazırlanmıştır. Haberde yer alan değerlendirmeler, sektör temsilcilerinin yorumlarını içermekte olup; 11274 sayılı karar doğrudan gözlük çerçevelerine özel bir düzenleme olarak değerlendirilmemektedir.